Dwa pokolenia, jedna artystyczna tradycja. Wernisaż w Czerwonym Dworze

24-10-2026 /

Czerwony Dwór, Uncategorized, Wydarzenia

Malarstwo na szkle, historia zakopiańskiej sztuki i wyjątkowe spotkanie pokoleń – tak upłynął piątkowy wieczór, 23 października, w Centrum Kultury Rodzimej w Willi Czerwony Dwór. Wernisaż wystawy „ Jan Gąsienica-Szostak, Krystyna Gąsienica-Szostakhttps://zakopane.zck.net.pl/zakopianskie-malarstwo-na-szkle-gasienica-szostak/” zgromadził miłośników kultury Podhala, przedstawicieli samorządu oraz osoby związane z zakopiańskim środowiskiem artystycznym. Wydarzenie było nie tylko okazją do przypomnienia dorobku dwojga artystów, ale również momentem pełnym wzruszeń i podziękowań za wieloletnią pracę na rzecz zachowania dziedzictwa kulturowego regionu.

Jan Gąsienica-Szostak – między podhalańską tradycją a europejską sztuką

Bohaterami najnowszej wystawy w Czerwonym Dworze są Jan Gąsienica-Szostak (1895–1943) oraz jego córka Krystyna Gąsienica-Szostak (1925–2015). Łączyła ich nie tylko rodzinna więź, ale również fascynacja malarstwem na szkle – techniką, która od pokoleń zajmuje szczególne miejsce w kulturze Podhala.

Jan Gąsienica-Szostak należał do twórców, którzy odegrali istotną rolę w odrodzeniu i artystycznej przemianie podhalańskiego malarstwa na szkle. Kształcił się w Zakopanem, a następnie studiował w paryskiej Académie de la Grande Chaumière. Kontakt z europejskimi środowiskami artystycznymi nie osłabił jednak jego przywiązania do rodzinnego regionu. Przeciwnie – zdobyte doświadczenia wykorzystał, rozwijając własny styl, w którym tradycyjne motywy zyskały nową formę i ekspresję.

Jego obrazy wyróżniają się intensywną kolorystyką, mocnym konturem, rytmem i dynamiką kompozycji. Artysta chętnie sięgał zarówno po tematykę religijną, jak i sceny inspirowane codziennym życiem oraz obyczajowością górali. Wizerunki Matki Bożej, świętych i Trójcy Świętej sąsiadują w jego dorobku z przedstawieniami zbójników, tańców i wesel.

Gąsienica-Szostak nie traktował tradycyjnego malarstwa na szkle jako zamkniętego zbioru wzorów. Poszukiwał nowych rozwiązań kompozycyjnych, eksperymentował ze sposobem budowania przestrzeni i nadawał przedstawianym scenom wyjątkową energię. Dzięki temu jego twórczość stała się ważnym ogniwem łączącym sztukę ludową z indywidualną wypowiedzią artystyczną.

Warto przypomnieć, że jedno z dzieł Jana Gąsienicy-Szostaka znajduje się w przestrzeni zakopiańskiego Kina Giewont. Jest ono dobrze znane wielu mieszkańcom miasta, choć nie wszyscy kojarzą je z nazwiskiem artysty.

Krystyna Gąsienica-Szostak – dziedzictwo rozwijane własnym językiem

Drugą bohaterką wystawy jest Krystyna Gąsienica-Szostak, która kontynuowała artystyczne tradycje rodzinne, nadając im własny, rozpoznawalny charakter.

Choć tworzyła w tej samej technice co ojciec, nie ograniczała się do powielania jego rozwiązań. Wypracowała indywidualny sposób artystycznego wyrażania, pozostając jednocześnie wierna kulturowym korzeniom Podhala.

Zestawienie prac Jana i Krystyny Gąsieniców-Szostaków pozwala spojrzeć na malarstwo na szkle z perspektywy dwóch pokoleń. Ukazuje zarówno ciągłość tradycji, jak i różnorodność indywidualnych interpretacji, przypominając, że dziedzictwo kulturowe nie jest niezmiennym zapisem przeszłości, lecz żywą przestrzenią twórczych poszukiwań.

Na ekspozycji prezentowane są dzieła pochodzące z różnych zbiorów, w tym prace udostępnione przez Muzeum Tatrzańskie. Dzięki współpracy z instytucjami i właścicielami obrazów możliwe stało się zaprezentowanie twórczości obojga artystów oraz przybliżenie jej znaczenia dla historii podhalańskiej sztuki.

Wieczór pełen wzruszeń i wyjątkowych podziękowań

Piątkowy wernisaż miał również szczególny wymiar dla samego Centrum Kultury Rodzimej. W jego trakcie uroczyście podziękowano Małgorzacie Wonuczka- Wnuk za wieloletnią pracę, zaangażowanie i wkład w tworzenie oraz rozwój Czerwonego Dworu jako miejsca pielęgnowania i popularyzowania kultury Podhala.

W imieniu Burmistrza Miasta Zakopane oraz jego Zastępców podziękowania przekazała Joanna Staszak, Naczelnik Wydziału Kultury.

Był to moment pełen wzruszeń, ale również okazja do przypomnienia, jak wiele pracy, pasji i konsekwencji wymaga budowanie miejsca, które dziś zajmuje ważną pozycję na kulturalnej mapie Zakopanego.

Małgorzata Wonuczka- Wnuk, dziękując za okazane uznanie, podkreśliła, że z radością pozostawia Czerwony Dwór w rękach Marii Kukuc-Frączystej, którą nazwała swoją „uczennicą”. Obie od początku wspólnie tworzyły Centrum Kultury Rodzimej, angażując się w jego działalność i rozwój. Nie zabrakło serdecznych życzeń powodzenia oraz zapewnienia o dalszym wsparciu.

Ten symboliczny moment doskonale współgrał z tematyką wystawy. Podobnie jak w przypadku twórczości Jana i Krystyny Gąsieniców-Szostaków, również tutaj szczególnego znaczenia nabrało przekazywanie wiedzy, doświadczenia i pasji kolejnemu pokoleniu.

Wśród uczestników wydarzenia znaleźli się przedstawiciele Miasta Zakopane i Zakopiańskiego Centrum Kultury: Joanna Staszak – Naczelnik Wydziału Kultury, Mateusz Pajek – Naczelnik Wydziału Promocji i Komunikacji Społecznej, Maciej Szostak – Dyrektor Zakopiańskiego Centrum Kultury oraz prof. Jerzy Jędrysiak – radny Miasta Zakopane i Przewodniczący Komisji Kultury.

Czerwony Dwór – przestrzeń spotkań ze sztuką i historią Podhala

Wystawa poświęcona Janowi i Krystynie Gąsienicom-Szostakom jest kolejnym przedsięwzięciem Centrum Kultury Rodzimej w Willi Czerwony Dwór, którego działalność koncentruje się na dokumentowaniu, ochronie i popularyzacji dziedzictwa kulturowego Podhala.

Prezentowanie twórczości artystów związanych z regionem pozwala nie tylko przypominać ich dorobek, ale również odkrywać bogactwo i różnorodność lokalnej sztuki.

Malarstwo na szkle zajmuje w tej historii miejsce szczególne. Dawniej związane przede wszystkim z religijnością i wystrojem góralskich domów, z czasem stało się również przestrzenią indywidualnej ekspresji artystycznej. Twórczość Jana i Krystyny Gąsieniców-Szostaków jest znakomitym przykładem tego procesu.

Piątkowy wernisaż pokazał, że zainteresowanie kulturą rodzimą nie słabnie, a Czerwony Dwór pozostaje miejscem, w którym spotykają się miłośnicy sztuki, historii i tradycji Zakopanego.

Zapraszamy na wystawę i promocję albumu

Wystawę „Zakopiańskie malarstwo na szkle. Jan Gąsienica-Szostak, Krystyna Gąsienica-Szostak” można oglądać w Centrum Kultury Rodzimej w Willi Czerwony Dwór przy ul. Kasprusie 27 w Zakopanem do 16 stycznia 2027 roku. Wstęp jest wolny.

Ekspozycji towarzyszyć będzie również wydarzenie wydawnicze.

9 listopada 2026 roku podczas kolejnego Wieczoru w Czerwonym Dworze odbędzie się premiera i promocja albumu „Zakopiańskie malarstwo na szkle. Jan Gąsienica-Szostak, Krystyna Gąsienica-Szostak”.

Publikacja jest szóstą częścią cyklu wydawniczego Centrum Kultury Rodzimej „Zakopiańskie malarstwo na szkle”, którego celem jest dokumentowanie dorobku twórców podhalańskiej witrochromii oraz zachowanie wiedzy o tej wyjątkowej dziedzinie sztuki.

Serdecznie dziękujemy wszystkim gościom za udział w wernisażu, wspólnie spędzony wieczór i zainteresowanie twórczością artystów. Szczególne podziękowania kierujemy do instytucji oraz osób prywatnych, które udostępniły prace na potrzeby wystawy.

Zapraszamy do Czerwonego Dworu – miejsca, w którym dziedzictwo Podhala pozostaje żywe, inspiruje i łączy pokolenia.

Organizatorzy: Miasto Zakopane, Zakopiańskie Centrum Kultury, Centrum Kultury Rodzimej w Willi Czerwony Dwór.

zdj. Marcin Szkodziński